Besluit  Gemeenteraad

Bevoegdheid Orgaan

Artikelen 40 en 41 van het Decreet Lokaal Bestuur.

Juridische grond

• Artikel 173 van de Grondwet;
• Decreet van 5 april 1995 houdende algemene bepalingen inzake milieubeleid (DABM) (artikelen 16.1.2., 2° en art 16.6.3, §2), waarbij sluikstorten uitdrukkelijk wordt beschouwd als een milieumisdrijf;
• Decreet van 23 december 2011 betreffende het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen (Materialendecreet) (artikel 12);(Artikel 12 van het Materialendecreet verbiedt om afvalstoffen achter te laten in strijd met de voorschriften van het decreet of zijn uitvoeringsbesluiten);
• Decreet van 22 december 2017 over het Lokaal Bestuur en latere wijzigingen;
• Besluit van de Vlaamse Regering van 17 februari 2012 tot vaststelling van het Vlaams reglement betreffende het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen (VLAREMA);
• Wet van 30 december 1975 (en latere wijzigingen) betreffende de goederen, buiten particuliere eigendommen gevonden of op de openbare weg geplaatst ter uitvoering van vonnissen tot uitzetting,  in bijzonder doch niet uitsluitend artikelen 2 en 5, inzake de algemene verplichting van de gemeentebesturen tot weghalen van de goederen op de openbare weg geplaatst ter uitvoering van vonnissen tot uitzetting, dit om een eind te maken aan de belemmering van de openbare weg.
• Wet van 24 juni 2013 betreffende de gemeentelijke administratieve sancties (Nieuwe GAS-wet);
• De Algemene Politieverordening van de stad Menen met toepassing van gemeentelijke administratieve sancties, zoals goedgekeurd in de gemeenteraad van 11 juni 2012 (en latere wijzigingen), in het bijzonder doch niet uitsluitend artikel 11 inzake terugvordering van kosten en artikel 103 inzake sluikstort;
• Omzendbrief KB/ABB 2018/4 over de hervorming van het bestuurlijk toezicht en de uitbreiding van de bekendmakingsplicht;
• Omzendbrief KB/ABB 2019/2 van 15 februari 2019 over de gemeentefiscaliteit;
• Gemeenteraadsbeslissing van 22 december 2021 houdende de vaststelling van de retributie op het verwijderen en verwerken van zwerfvuil, sluikstort en afval bij buitenhuiszettingen;

Feiten Context en argumentatie

In de gemeenteraad van 22 december 2021 werd de retributie op het verwijderen en verwerken van zwerfvuil, sluikstort en afval bij buitenhuiszettingen vastgesteld voor de periode 2020-2025.

De stad Menen en haar burgers worden regelmatig geconfronteerd met diverse afvalstoffen die worden achtergelaten op niet-reglementaire wijze.

Een correct handhavingsbeleid, waarbij naast het sanctioneren van inbreuken, ook de effectieve en integrale ruimkost wordt verhaald op de verantwoordelijke vervuiler, is een belangrijke schakel in de concrete aanpak van afval door zwerfvuil of sluikstort.

Het is noodzakelijk dat zwerfvuil, sluikstort, hondenpoep… die de publieke ruimte bevuilen, zo vlug mogelijk verwijderd worden, omdat dit past in het algemeen streven naar een nette en leefbare stad, met een kwalitatief en goed onderhouden publieke ruimte. Het verwijderen en verwerken van achtergelaten afvalstoffen vergt extra inspanningen van de stedelijke diensten en/of het inzetten van een externe firma, wat gepaard gaat met extra kosten voor de stad.

Conform het principe ‘de vervuiler betaalt’, worden deze kosten berekend en verhaald op de sluikstorter, tegen een louter kostendekkend tarief, waarbij rekening wordt gehouden met de volledige cyclus van afvalophaling en –verwerking, inclusief de kosten voor het ingezette materieel en personeel.

De retributie kan gecombineerd worden met een gemeentelijke administratieve sanctie (GAS-boete) volgens de Algemene Politieverordening (artikel 11) of met een bestuurlijke of strafrechtelijke sanctie volgens het milieuhandhavingsdecreet, gezien de kost n.a.v. ruiming door de stedelijke diensten los staat van de sanctie op de inbreuk op de politieverordening of het milieumisdrijf.

Bij uithuiszettingen ter uitvoering van vonnissen,  kan men voor afvalstoffen niet terugvallen op de wet uithuiszettingen om ze alsnog op de openbare weg te plaatsen, want dat zou strijdig zijn met de principes van het Materialendecreet. De afvalstoffenwetgeving verzet zich immers tegen de illegale plaatsing van afvalstoffen, ook op de openbare weg. De verplichting tot afvoer van de afvalstoffen ligt in dergelijke gevallen bij de eigenaar van de goederen en kan niet worden overgedragen aan het gemeentebestuur. Die verplichting kan ook rusten op de eigenaar van het pand in kwestie, die de kosten voor verwijdering van afvalstoffen niet kan doorschuiven naar het gemeentebestuur op grond van de Wet uithuiszettingen.

Gelet op het overleg hierover met de hogere overheid, en de adviezen hierover verleend;

Overwegende dat het juridisch aangewezen is om de kosten voor ruiming afval niet op te nemen in het retributiereglement 'werken voor derden', doch op te nemen in een afzonderlijk retributiereglement;

Het is gerechtvaardigd een billijke financiële tussenkomst te vragen van alle belanghebbenden op het grondgebied van de gemeente gelet op de financiële toestand van de gemeente en de wettelijke verplichting om een financieel evenwicht te handhaven.

De ontvangst is voorzien in het meerjarenplan 2026-2031, actie, budgetrekening 7020000 (MAR).

Op voorstel van het college van burgemeester en schepenen in zitting van 3 december 2025.